คำพ่อสอน

 

เคยไหม…ที่ทำงานอยู่

แล้วเกิดอาการท้อ...หมดแรง...

มันเหมือนกับว่าทุกอย่างทำไมไม่เข้าข้างเรา

ทั้งๆที่เราตั้งใจทำงานมาตลอด

จะถอดใจก็หลายครา

ทำให้แทบไม่อยากเดินหน้า

....

มีแต่คนบอกว่า...

นั่นแหละพิสูจน์ค่าความเป็นคนและความคิดของเรา

อืม....คงจะจริงดังว่า...

แต่ฉันก็คงเจอมันมากหน่อยก็เท่านั้น..และ

ทำให้แทบไม่อยากเดินหน้า

.....

วันนี้..ขณะที่ฉันเดินมาโรงเรียน..

พร้อมเป้ใบเขื่อง และอาหารสองมื้อ..

....จู่ๆ....

ฉันระลึกถึงคำของพ่อ..ขึ้นมาเลยทันที

พ่อจะบอกเสมอ.....ฉันก็รู้ว่าพ่อบอก

แต่ความนัยของมันนั้น...

ฉันเพิ่งรู้ซึ้งและเข้าใจ... แบบ ดิ่ง...และลึก...

แล้วก็พลันทำให้ฉันน้ำตารื้อขึ้นมาคลอตา..

และรู้สึกเต็ม...อิ่ม...นิ่ง...และเข้าใจชีวิตมากขึ้น

แล้วฉันก็เรียนรู้ความลับบางอย่างของชีวิต

 

ฉันยิ้ม...ยิ้ม...และยิ้ม..

ให้กับการก้าวผ่านความละเอียดอ่อนอีกขั้นหนึ่งของชีวิต

และฉันยิ้ม..จากใจ..ให้กับความโชคดีของฉัน

ที่มีพ่อที่คอยสอนฉัน...และรู้ว่าเมื่อไหร่..ที่ฉันต้องการอะไร

รู้ว่า...เมื่อไหร่..ฉันจะเจออะไรในชีวิต

และเมื่อไหร่ที่ฉันต้องการความรู้ในการใช้ชีวิต

 

ฉันพร้อมแล้ว...ที่จะก้าวเดินต่อไปเรื่อยๆ

เพราะชีวิตมันก็ต้องเดินต่อไปเรื่อยๆ...เดินต่อไปเรื่อยๆ

Jalta hi jaawe, Jalta hi jaawe

 

................

 

พ่อเล่าว่า....

เรื่องชีวิตและความลับของชีวิตเนี่ย....

เขาเล่าและร้องกันเป็นเพลงมาแต่นานนม...

นักร้องเร่ร่อนสมัยบุราณ..เขาเล่าว่า...

 

ชีวิตน่ะ..มันเคลื่อนไหวไปตามจังหวะ

ค่อยๆเป็นค่อยๆไป...ค่อยๆเติบโตไป

เหมือนนกไงลูก...

เหมือนยังไงล่ะพ่อ ฉันถาม

นกตัวน้อยตัวนิดน่ะกว่าจะสร้างรังได้...

ต้องคาบกิ่งไม้ตั้งกี่เที่ยว...ต้องบินตั้งกี่ครั้ง...

ปีกๆน้อยๆของมันก็เหนื่อยเป็นธรรมดา..

พอเหนื่อยมันก็พัก...พักเสร็จก็คาบต่อ

ค่อยๆทำไป..ทีละเล็กทีละน้อย

จากกิ่งไม้...ทำไปเรื่อยๆ..

จนเป็นรังอันอบอุ่น

ชีวิตมันก็เดินไปเรื่อยๆ ...เดินไปเรื่อยๆ Jalta hi jaawe, Jalta hi jaawe

 

…………………………

คนเราก็เหมือนกัน

เราต้องเริ่มต้นก่อน..แล้วค่อยๆเป็นค่อยไป

การสร้างชีวิต การงาน และครอบครัวนั้น

ก็ต้องค่อยๆเป็นค่อยๆไปเหมือนกัน

จากหนึ่งเป็นสอง...จากสอง..เป็นสาม...

จากสามเป็นสี่...จากสี่เป็นห้า...

 บางครั้ง..จากห้าเป็นสาม..ก็มีเหมือนกัน

 

ไม่ว่าจะเป็นเรื่องชีวิต การงาน หรือครอบครัว

มันก็เหมือนการต่อของเล่น..

ต่อทีละชิ้น..ทีละอัน..ติดแน่นบ้าง ..หล่นบ้าง

หล่นก็เก็บได้..แล้วต่อใหม่

 

เมื่อล้ม...มันมีเหนื่อยและท้อ..มันเป็นธรรมดาของมัน

บางทีมันรู้สึกว่าหนักหนาสาหัส

เหมือนมีภูเขาขวางอยู่..จะข้ามไปได้อย่างไร

ไม่ใช่ว่าจะข้ามไปไม่ได้..มันข้ามได้

แต่มันอยู่ที่ใจไงล่ะ ..ยกมันออกไปสิ.....

จงเรียนรู้จากสิ่งที่ทำให้เราล้ม..และท้อ

ที่สำคัญที่สุด...

จากสิ่งเหล่านั้นเราเรียนรู้ตัวเอง

เรียนรู้ความเข้มแข็ง..และความอ่อนแอของตัวเอง

เมื่อเรียนรู้แล้ว...ลุกขึ้นยืนให้ได้..เพราะ

ชีวิตมันต้องเดินหน้า..

แล้วมันก็จะเดินไปเรื่อยๆ..เดินไปเรื่อยๆ... Jalta hi jaawe, Jalta hi jaawe

……………………………

 

ลองดู...เส้นฝ้าย และเส้นไหม สิ

กว่าจะเป็นผ้าผืนหนึ่งได้..ไม่ใช่ของง่าย

ไหมและฝ้ายแต่เส้น..ที่โยงใยและถักทอนั่นน่ะ

มันมีจำนวนมากมายมหาศาล

และต้องอาศัยความอดทน..ความอดกลั้นสูงของผู้ทอ

 กว่าจะมาเป็นผ้าผืนสวยผืนงามหนึ่งผืน

มันก็ต้องถักต้องทอกันไปเรื่อยๆ...ทอกันไปเรื่อยๆ

ชีวิตมันก็เดินไปเรื่อยๆ...เดินไปเรื่อยๆ... Jalta hi jawe, Jalta hi jawe

..........................................

 

ลองดูซิลูก..

กว่าจะมาเป็นน้ำหนึ่งแก้ว

กว่าจะมาเป็นแม่น้ำหนึ่งสาย

กว่าจะมาเป็นทะเล และมหาสมุทร

ต้องใช้น้ำกี่หยด

ทุกอย่างมันเริ่มมาจากน้ำหนึ่งหยด

มีหยดที่หนึ่ง...หยดที่สอง..หยดที่สาม

แต่ละหยด..มารวมกัน..

มันใช้เวลาและความพยายาม

แล้วมันก็จะเพิ่มไปเรื่อยๆ...เพิ่มไปเรื่อยๆ

พอแดดร้อน..มันก็ระเหยไปบ้าง

แต่มันก็จะหยดมาเรื่อยๆ...หยดมาเรื่อยๆ

ชีวิตมันก็เดินไปเรื่อยๆ...เดินไปเรื่อยๆ... Jalta hi jawe, Jalta hi jawe

.................................

 

ชีวิตเราก็เหมือนกันนะลูก

เราก็ค่อยๆถักค่อยๆทอไปเรื่อยๆ...

ตกแต่งชีวิตเราไปเรื่อยๆ

อยากให้ชีวิตเราเป็นอย่างไร..

เราต้องค่อยๆสร้าง..ค่อยๆรังสรรค์ไปเรื่อยๆ

เมื่อเราถึงจุดหนึ่งในชีวิต...

และเราหันกลับมามองความพยายามของเรา

เราจะเห็นว่าผ้าผืนที่เราพยายามถักทอนั้น

มันสวยงามมาก..

 

ท้ายสุดแห่งชีวิต..เราจะไม่แค่นั่งชื่นชมผ้าผืนสวยผืนงามแต่เท่านั้น

หากแต่เราจะชื่นชม..เส้นด้ายและเส้นไหมของเรา

ที่เราได้สร้างขึ้นระหว่างทางเดินของเรา

ที่เราเดินมาเรื่อยๆ...เดินมาเรื่อยๆ

 

ชีวิตมันก็เดินไปเรื่อยๆ...เดินไปเรื่อยๆ... Jalta hi jawe, Jalta hi jawe

...................................

 

ฉันอยากบอกพ่อเหลือเกินว่า

 

เส้นด้ายเส้นหนึ่ง...

ที่มาจากผืนผ้าอันสวยงามและอบอุ่นของพ่อนั้น

จะพยายามอย่างที่สุด..

ที่จะสร้างผ้าผืนที่สวยงามและอบอุ่น

ดังเช่นที่พ่อได้สร้างไว้

พ่อรอดูเส้นด้ายเส้นนี้ของพ่อด้วยนะจ๊ะ

เส้นด้ายเส้นนี้ก็จะเดินไปเรื่อยๆ

เดินไปเรื่อยๆ...เดินไปเรื่อยๆ

.........เพราะ.......

ชีวิตมันก็เดินไปเรื่อยๆ...เดินไปเรื่อยๆ... Jalta hi jaawe, Jalta hi jaawe

 

 

รูปน้องสาวค่ะ วันรับปริญญาเอก พ่อกับแม่ปลื้มสุด

 

 

 

 

 

กลอนบทนี้เพื่อนร่วมออฟฟิศผู้น่ารัก

ชายหนุ่มชาวซาอุ ที่ชื่อ

 

TARIQ ELYAS

 

ผู้ใช้พาร์ติชั่น และหน้าต่างบานเดียวกัน

ผู้เห็นเราเป็นเพื่อน พี่และน้อง

เป็นคนเขียนให้

 

 

 เขียนไว้ให้เมื่อวันที่ 21 ธันวาคม 2550 ค่ะ

 

***************

 

I Know a Girl Her Name is Simmee

 

 

She is as sweet as a vanilla ice cream

in a hot summer day

 

She is as colourful as

a dancing leave in an Autumn day.

 

I know a Girl her Name is Simmee

 

When she enters the rooms she

tickles the air with her ear to ear smile.

 

And when she talks

her words feel like

a peacock feather

in a hand of a beauty queen.

 

I know a Girl her Name is Simmee

 

She is half Indian half Thai,

an official who does not wear Tie.

 

She is from Chiang Rai

and when you see her all

you can say oh my!

 

I know a Girl her Name is Simmee

 

She is as understanding as

a mother giving away her newly

wed son.

 

She is as light as

a butterfly kiss, and

a timid sun in winter

with snow and fun.

 

 

 

I know a Girl her Name is Simmee.

 

She listens to the likes of

Rajesh Khanna, Manoj Kumar

And not to mention Sharukh  Khan

 

She dances on the tunes of Bollywood

Snapping her fingers like an exciting toddler

reaching for her second chocolate bar.

 

 

I know a Girl her Name is Simmee

 

 

She is an angel in human disguise,

a princess wearing a humble village dress

in turquoise.

 

She will capture your mind,

before you willingly surrender your heart.

 

 

I know a Girl her Name is Simmee.

 

She is the newly engaged Spring and Summer

She is melody waiting to be sung

She is a poem that writes itself

She is a delicious food for the soul

And the self.

 

She is only Simmee, a girl I am glad

to know, and proud to be in her

own armour and  gold.

 

 

And that’s why she is

the queen of culture

and the appointed princess of charm.

 

 

I know a Girl her Name is Simmee

 

 

To: My friend Simmee.   …..:)

 

**************************

TO

ELYAS

Thank you my friend ...

the sweetest ever poem I have

about myself

and what makes it so special is that

"YOU"

wrote it.!!!

 

Simmee

 

 

สาวน้อยหน้าตาอินเตอร์นางหนึ่ง ยืนรอรถเมล์อยู่ที่ป้ายรถเมล์หมายเลขสี่ พร้อมกับขยับตัวยึกยักๆ ไปตามจังหวะเพลง ที่มาจากหูฟังสีชมพูแปร๊ด (สะใจมาก)ที่ต่อเข้ากับเครื่องเล่นเอ็มพีสามอันจิ๋ว (เธอไม่ชอบใช่ไอ้ปอด เธอบอกว่ามันชื่อพิลึก อีกอย่างเธอเป็นผู้หญิงตัวอวบ ถ้าเธอใช้แล้วมันไม่เหมาะกับเธอแน่ๆ เธอว่างั้นนะ)  เธอสวมเสื้อยืดสีดำแขนสั้นพิมพ์ตัวอักษรว่า “world without strangers” แปลว่า โลกนี้ไม่มีคนแปลกหน้าทุกคนล้วนแต่รู้จักกัน เธอสวมเต่วสะดอสีแดงแปร๊ดแบบสะใจพับขามาถึงน่อง เธอสะพายถุงย่ามผ้าฝ้ายใบเขื่อง ลายสก๊อตสีส้ม แดงและขาว ที่เธอภูมิใจหนักหนาและขนานนามให้มันว่า หลุย ติ้งต้อง รองเท้ารึ ก็สีชมพูแปร๊ด หมวกเธอก็ไม่ใช่เล่น หลากสีสัน แบบตัดแปะและสีสันลายพร้อย เธอป็นคนที่มีสีสันจริงๆ แบบท้าทายแสงตะวันหน้าร้อนจัด 40 องศาของออสเตรเลีย เธอไม่ใช่ขยับตัวเฉยๆ บางทีเธอก็ร้องท่อนที่มันสะใจมากออกมาด้วย เช่นเพลง"ป๋าเบื่อ" ของนักร้องล้านนาท่านนี้

 

“เบื่อ เบื้อ เบื่อ .....เบื่อนักร้องแม่ญิงคบไปละ ...ผลุ๊บ...แพล๊บ..ยี้ๆๆๆ...แอวะ...ปิ๊ด.....จ๊าก”

 

ท่อนแรกน่ะเพลงจริงๆ แต่ท่อนหลังน่ะเธอพยายามคายแมลงวันที่บรรจงมาจูบปากทิ้ง เธอร้องยังไม่ทันจบแค่อ้าปากคำว่า “ไปละ” กว้างไปนิดเดียวเท่านั้น เป็นอันต้องรีบคายแมลงวันออกแทบจะไม่ทันเชียว

 

สาวน้อยนางนั้นไม่ใช่ใครอื่น ฉันเองน่ะแหละ หุ หุ (สาวเหลือน้อย)

   

 ฉันไม่ใช่เจอครั้งเดียวนะขอบอก หลายครั้งเลย ขนาดไม่ร้องเพลงหรือ อ้าปากนะ มันยังตอมยังกะฉันเป็นขี้ กลัวคนอื่นจะว่าฉันเหม็น ทั้งๆที่ตัวฉันน่ะหอมมาก (รีบบอกเลย) เพราะพรมทั้งโคโลจน์และน้ำหอมประดามี สุดท้ายฉันก็แพ้ แพ้ทั้งแมลงวันและน้ำหอมตัวเอง อิอิ ทำให้ฉันเรียนรู้ว่าออกบ้านทีไรเวลาพูดก็อย่าอ้าปากกว้าง อ้าแต่พองาม พูดแล้วฟังรู้เรื่อง และอย่าแหกปากร้องเพลงด้วยความสะใจในอารมณ์ เดี๋ยวจะได้กินแมลงวันสดเป็นอาหารว่าง แมลงวันนี่ก็เหลือเกิน ใครอย่าอ้าปากกว้างเชียวล่ะแล้วอย่าหาว่าฉันไม่เตือน นี่ขนาดว่าอยู่ในเมืองนะเนี่ยไม่ได้อยู่ตามฟารม์นะแมลงวันออสซี่ยังชุมขนาดนี้ ฉันล่ะยอมแพ้ต่อแมลงวันออสซี่เลยเนี่ย

 

หน้าร้อนทีไรก็ต้องทำใจว่าจะต้องเจอกับแมลงวันออสซี่ ไม่ว่าจะไปที่ไหนก็จะเจอ ต้องคอยปัดอยู่ตลอดเวลา ฉันมาสังเกตว่าแมลงวันเนี่ยมันตัวใหญ่กว่าบ้านเรา แล้วมันบินช้าาาาาามาาาาาก อืดอาดอย่างแรง สงสัยมันจะไม่ค่อยได้ซิทอัพ และอัพแอนด์ดาวน์เท่าไหร่นะ เทียบกะแมลงวันบ้านเราแล้วเรื่องความเร็วและความคล่องแมลงวันวันบ้านเราบ้านเราน่ะชนะเลิศ หุหุ  แมงงนออสซี่นี่มันน่ารำคาญมาก ปัดแล้วปัดอีกจนกล้ามขึ้นมันก็ยังไม่ไปแบบแว๊บหายในทันใด เพราะมันตัวใหญ่กว่าแมงงนบ้านเรารึเปล่านา ฉันก็ลืมวัดตัวแมงงนบ้านเรามาซะด้วยดิ

 

แมลงวันพวกนี้มันจะอ้อยอิ่งบินตอมเราเหมือนกับมันรักเรามาก และจะคอยวนเวียนอยู่ใกล้ๆเราตลอด คอยดูสารทุกข์สุขดิบของเรา มันเลยทำให้ฉันต้องคอยยืนปัดนั่งปัด  แล้วคิดอยู่ในใจว่า อย่าเข้ามาใกล้ฉันเชียวฉันจะตบให้ตายเชียวคากระดาษม้วนนี่แหละ ไม่กล้าใช้มือมันตัวใหญ่มาก มันบินช้ามากชนิดที่ยืนอยู่แล้วเอามือคว้าจับยังได้เลย ขณะที่ยืนเล็งจะตบแมลงวันอย่างเอาเป็นเอาตาย ฉันก็แอบคิดอยู่ในใจว่า ถ้าหนุ่มๆมาเห็นฉันตั้งท่าและตบแมลงวัน เขาจะขยาดฉันกันไหมเนี่ย หุหุ ว่าแล้วก็ "ไม่มีใครเห็นตบเลย"

 

คุณๆอย่าคิดนะว่ามือจะว่างแม้แต่นาทีเดียว ไม่มีทางหรอก ต้องคอยแต่เอามือพัดและโบกอยู่บริเวณหัว ใบหน้า และไหล่อยู่นั่นแหละ ไปทางไหนก็จะเห็นภาพคนทำท่าปัดแมลงวันบริเวณหัว และใบหน้าอยู่ตลอดเวลา ฉันก็เลยไม่แปลกใจว่า ทำไมคนออสซี่เองเขาถึงเรียกพฤติกรรมแบบนี้แบบติดตลกว่า การทำวันทยาหัตถ์แบบออสซี่ หรือ ออสซี่ซาลูทว์ (Aussie salute) ฉันว่ามันก็เหมือนจริงๆแหละ ไปทางไหนคนก็วันทยาหัตถ์กันทั้งเมือง ฉันก็ทำด้วยน่ะแหละจะได้อยู่ในคลื่นความถี่เดียวกัน เอามั่งจะได้เป็นออสซี่กะเขามั่ง นั่งมองอีกทีและคิดติดตลกว่า คนที่นี่ทำไมช่างสุภาพและอ่อนน้อมจริงๆเลยรวมทั้งฉันด้วย หุหุ

 

แล้วฉันก็อดสงสัยไม่ได้ว่า ถ้าเป็นแถวทะเลทราย และฟาร์มในออสซี่ล่ะจะเป็นอย่างไร มีทั้งแมลงวัน ฝุ่น และทรายคนเขาจะทำอย่างไรกัน เพราะมันเพิ่มจากในเมืองเท่าตัวเลยทั้งทรายและแมลงวัน ฉันก็จัดการถามเพื่อนๆที่อยู่ฟาร์มและเข้าไปทำวิจัยในทะเลทรายทันที เพื่อนๆเขาก็บอกว่า ใหม่ๆก็ทั้งฝุ่นทรายและแมลงวันเข้าปากเต็มไปหมด ในขณะที่พูด เลยต้องใช้วิธีอย่าอ้าปากกว้าง ให้พูดแบบเปิดปากน้อยที่สุด

 

แล้วแมลงวันเนี่ย ในฟาร์มเขามีประดิษฐกรรมที่น่ารักมาก แต่เป็นสิ่งที่ใช้กันมาแต่โบราณนานมาแล้ว เรียกว่า หมวกไล่แมลงวัน  พอฉันเห็นเท่านั้นแหละ ฉันก็รู้สึกว่าเขาเข้าใจทำจริงๆ แก้ปัญหาไม่ต้องใช้มือปัดให้เมื่อยมือเมื่อยแขนไปเปล่าๆปลี้ๆ มันคือหมวกปีกกว้างนี่แหละ แต่กว้างกว่าทั่วไปหน่อย แล้วมีตุ้มไม้คอร์คหรือตุ้มพลาสติก ผูกติดกับเชือกเส้นไม่ยาวนัก อยู่ระดับตาเราพอดี แล้วเขาก็เอาแขวนติดรอบหมวก เวลาเราสวมหมวกแล้วเคลื่อนไหวเนี่ย ตุ้มมันก็จะแกว่ง แล้วมันก็จะไล่แมลงวันไปในตัว

 

ฉันว่ามันเป็นอะไรง่ายๆแต่เข้าท่ามากมาย ทำให้ฉันนึกถึง ถุงน้ำที่แม่ค้าใช้แขวนไล่แมลงวันยังไงยังงั้นเลย หมวกเนี่ยมีขายทั่วไป ตามร้านขายของที่ระลึกให้นักท่องเที่ยว ที่รัฐฉันเนี่ยเห็นเยอะแยะมากมาย เต็มไปหมด ทั้งของเด็กและผู้ใหญ่ ฉันเคยซื้อมาลองใส่ใบหนึ่ง ปรากฏว่าใส่ไม่รอด เพราะมันแกว่งจริงๆ ทำให้ฉันซึ่งอายุยังน้อยน่ะตาลายได้เป็นอย่างดีทีเดียว หรืออาจจะเป็นเพราะฉันนั่งมองมัน และดูว่ามันทำงานยังไงมากกว่า ฉันถึงตาลาย อิอิ เมื่อกี้ไปตลาดไปเห็นหมวกวัตถุประสงค์เดียวกัน แต่มีตาข่ายผ้าไนล่อนคลุมทั้งใบมาถึงคอ ฉันก็ว่ามันเข้าท่าดี แต่เพื่อนชาวออสซี่ฉันบอกว่า มันร้อน และที่สำคัญมันไม่เท่ห์แบบออสซี่ เอากะเธอสิ

 

ด้วยหตุผลทางสิ่งแวดล้อมนี่แหละ ที่ทำให้เกิดความเชื่อ(myth) ทางภาษาศาสตร์อย่างหนึ่งที่ว่า  ภาษาอังกฤษแบบออสเตรเลียมีลักษณะเฉพาะ แบบพูดไม่เปิดปาก เสียงขึ้นจมูก และสระที่ออกเสียงแบบเปิดปากกว้างๆเช่น สระ “ไอ” ในคำว่า nice และ white เป็น สระออย เช่น ไนซส์ ก็ออกเสียงเป็น นอยซส์  ไวทท์ ก็เป็น วอยทท์ แบบสั้นๆ พึมพำๆอยู่ในคอ และที่บริเวณปาก ก็มีเหตุอันเนื่องมาจาก แมลงวัน หรือ fly (flies) และทรายนี่แหละ (มาประเทศนี้ใหม่ๆเจอสระออยเข้าไปฉันหงายหลังเลย ไวท์ เป็น วอยท์ ดูได้ในชวนกินกาแฟจ้า)

 

ด้วยความเชื่อทางภาษาศาสตร์ในยุคแรกๆ แบบที่กล่าวมา ถ้าหากมานั่งเทียบกันกับความเชื่อทางภาษากับภาษาในไทย ก็เช่นภาษาเหนือที่พูดกันแบบเบาๆ แล้วช้าๆ เช่น “เจ้าาาาาา.......” แล้วยาวเป็นวานี่ เป็นเพราะเราอยู่เขตพื้นที่ที่อากาศมันเย็นเลยทำให้พูดช้า ส่วนคนใต้พูดเร็วและเพราะอยู่ในเขตพื้นที่ที่เป็นทะเลและมีลมแรง เลยต้องพูดเสียงดังแข่งกับลมเวลาออกทะเล เลยเป็นที่มาของ เจี้ยเรื่องรถไฟต่อไปนี้

 

รถไฟสองขบวนสวนกัน และในทั้งสองขบวนนั้นมีคนใต้ซึ่งรู้จักกันอยู่ เลยตะโกนถามกันขณะที่รถไฟสวนกันว่า

 

ขบวนหนึ่ง            “ไหน”

ขบวนสอง             “ใหญ่”

 

 เป็นอันว่าเข้าใจกันว่าไปไหนมาไหน สำหรับฉันซึ่งเป็นคนเหนือและเคยชินกับความอ่อนช้อยและเนิบนาบ (เชียงราย ลำปาง นี่เร็วกว่าเชียงใหม่นะ) ฉันถือว่าการสื่อสารแบบนี้เนี่ย เข้าขั้น “เทพ”เลยนะนั่น สั้นที่สุด เร็วที่สุด ได้ใจความที่สุด ขนาดว่ารถไฟสวนกันยังคุยกันได้รู้เรื่อง เทพจริงๆ

 

เชียงราย ลำปางและ เชียงใหม่ ก็ไม่น้อยหน้า มีเจี้ยเหมือนกัน..... เอามั่ง...........

 

มีสามล้อนายหนึ่งรับผู้โดยสารจากหน้าตลาดไปส่งบ้าน เผอิญสามล้อไม่เคยไปทางนั้น ก็เลยบอกผู้โดยสารสาวชาวเชียงใหม่นางนั้น ว่า

 

สามล้อ        “จะฮื้อลุงเลี้ยวตางไหนบอกเน้อออ หล้า”

ผู้โดยสาร     “ได้เจ้าาาาลุง”

 

สักพักพอใกล้จะถึงทางเลี้ยวผู้โดยสารชาวเชียงใหม่ก็บอกว่า

 

สาวน้อย        “ลุง เลี้ยยยยวโก้งงงงงงงงงงงซ้ายเจ้าาาาาาาาาาาาา” (กรุณาอ่านแบบเชียงใหม่)

 

ลุงถีบสามล้อเลยโค้งไปแล้ว แล้วหันควับกลับมาบอกผู้ว่าจ้างสาว ด้วยเสียงดังเล็กน้อย ว่า

 

“บอกหยังบ่าเด่ว เลยโก้งมาแล้ว เอ้อออออออ......น่อ”

 

กว่าเจ้าหล่อนจะพูดเสร็จ ลุงถีบสามล้อเลยโค้งไปนู่น เพราะช้ามากก อิอิ......... ของเชียงรายก็มีเหมือนกันลลลลล์

 

สาวน้อย          “ลุง..... โก้งหน้านี้”       (กรุณาอ่านแบบเชียงราย สั้นและห้วน)

ด้วยความเร็วและห้วนกว่าสำเนียงเชียงใหม่ ประกอบกับกำลังปั่นรถสามล้ออย่างเพลิน ลุงตกใจอย่างแรงและก็ด้วยความตกใจเลยหักเลี้ยวในทันใด และแล้วก็

 

“โครม.....ตุ๊บ.. ผลุบ..... โอ๊ยยยยย... "

ช่วยหน้อยยยเต๊อะ....ใผก็ได้ช่วยข้าเจ้ากำลอ สามล้อทับ ออกบ่ได้”

 

ปรากฏว่า สามล้อชนเสาไฟฟ้าอย่างจังเพราะสำเนียงแบบเชียงรายและลำปางนั้นห้วนเกิน ...........ฮาาาาาาาาาาาาาาาา 

 

 

ราเยส คานนา กับเพลงดังในอดีต Jai Jai Shiv Shankar

 

วันนี้ด้วยความบังเอิญเข้าไปค้นเรื่องทฤษฎีภาษาและเพื่อพิสูจน์หลักภาษา ฉันก็เลยต้องหาศัพท์ภาษาฮินดีมาพิสูจน์ทฤษฎี และแล้วฉันก็หลงเข้าไปในเว็บหนึ่ง ปรากฏว่าเว็บนั้นๆมีเพลงหนึ่งบรรเลงอยู่ในเว็บ เลยทำให้ฉันเกิดอารมณ์สนุกสนาน พรุ่งพรวดแทบจะลุกขึ้นเต้น เหลียวซ้ายแลขวาในออฟฟิศไม่เห็นใครเพราะเป็นวันหยุด ฉันก็เลยได้โอกาสอันงาม ลุกขึ้นเต้นประกอบเพลงมันซะเลยด้วยความมันส์ในอารมณ์เป็นอย่างยิ่ง  พร้อมกับแหกปากลั่นกับเพลง (ดูคลิปเพลงได้ท้ายเรื่องค่ะ)

 

 Jai Jai Shiv Shankar Kaanta Lage Na Kankar
 Jai Jai Shiv Shankar Kaanta Lage Na Kankar
 Ke Pyala Tere Naam Ka Piya……ฯลฯ”

 

เสียงกลองและเครื่องดนตรีที่บรรเลงมันเร้าใจอย่างแรง เสียงกลองที่เรียกว่า “ตับล่า” รัวชนิดที่เรียกว่า คนตีกลองด้วยมือเนี่ย แขนคงจะหลุดเป็นแน่แท้ ไหนจะเสียงคนร้องอีก ซึ่งสองคนที่ร้องนี้ถือเป็นตำนาน ของวงการเพลงประกอบหนัง ของอินเดียเลยก็ว่าได้ คือ กิโชร์ กุมาร (Kishore Kumar) และ ละต้า มังเกชการ์ (Lata Mangeshkar) จ๊าก เขียนไปแล้วก็ฟังเพลงไปด้วยไม่รู้กี่รอบแล้วเนี่ย อิอิ ทนไม่ไหวแล้วขอแดนซ์แฮ๋มรอบละกัน อิอิ

 

 

Jai Jai Shiv Shankar Kaanta Lage Na Kankar
 Jai Jai Shiv Shankar Kaanta Lage Na Kankar
 Ke Pyala Tere Naam Ka Piya……ฯลฯ”

 

 

มันส์จริงๆเลยเนี่ย แต่เสียอย่างเดียวว่าไม่ได้อยู่บ้าน ถ้าอยู่บ้านนี่นะ รับรองว่าแม่ร่วมแจมแน่นอน แล้วจะมันส์เป็นพิเศษ เพราะเป็นเพลงสมัยที่แม่ยังเป็นสาว และฉันก็ยังเป็นเด็ก เพลงนี้น่ะเป็นเพลงประกอบภาพยนต์อินเดียเรื่อง อาป กี กะซัม (Aap Ki Kasam) หนังเรื่องนี้เข้าฉายที่อินเดียในปีค.ศ. 1974 (พ.ศ. 2517)แต่กว่าจะมาเมืองไทย และกว่าจะถึงเชียงรายได้แล้วมาฉายที่โรงหนังสุริวงศ์นั้น คงใช้เวลานานพอดู อย่างน้อยก็สักปีสองปีได้ คาดว่านะ เพราะแม่บอกว่าตอนนั้นฉันก็ประมาณ 6 ขวบได้มั้งที่หนังเข้าฉาย (ไม่คอนเฟริมดีกว่า) นี่อย่าคำนวณอายุฉันซิยะ คำนวณอายุเพลงนู่น 33 ปีแล้วย่ะเพลงนี้น่ะ ยังมันส์อยู่เลย มีดาราดังนำแสดงอย่าง คุณราเยส คานนา ซันจิฟ กุมาร กับ สาวอินเดียที่ฉันว่างามมากคนหนึ่งที่คนไทยรุ่น50-60 น่าจะยังรู้จักชื่อ คือ มุมตาซ 

 

ใบปิดภาพยนต์เรื่อง Aap Ki Kasam

ราเยศ คานนาคือคนที่สูบบุหรี่ในภาพ

(ภาพประกอบจาก www.bollyfm.net)

 

คุณราเยส คานนานี่ฉันคาดว่าในอดีตคงจะรูปหล่อกระชากใจสาวๆได้พอสมควร เพราะพ่อเคยบอกว่าแม่เป็นเอามากหนังอีตานี่เข้าโรงหนังสุริวงศ์เมื่อไหร่ แม่ต้องแต่งตัวซะงามพริ้งด้วยชุดประจำชาติพันธ์ไปดู ก็พ่อนั่นแหละพาไปดู ตัวเองก็ดูด้วยนิ และจำได้ว่าฉันกับน้องก็ไปดูด้วยและยังเด็ก ตอนเด็กฉันไม่เคยเห็นความหล่อของดาราคนนี้เลย อาจจะเป็นเพราะว่าฉันยังเด็ก แม้กระทั่งเป็นวัยรุ่น ฉันก็เหมือนวัยรุ่นทั่วไปที่มองว่าเป็นหนังคนแก่ ยุคคนแก่ อิอิ ว่าแล้วเพราะความมันส์ในอารมณ์ฉันก็ลองเข้าไปหาในยูทูบว์ดูว่าตอนนี้ฉันจะรู้สึกอย่างไร (ไม่ใช่เพราะฉันแก่ลงหรอกนะ ฉันยังอยู่ในช่วงวัยรุ่นอยู่ย่ะ แต่มีคำขยายมากขึ้นว่า ตอนปลายสายอาชีพ ก็เท่านั้น อิอิ เออ.... แต่ก็แอบคิดว่ามันก็แก่ลงจริงๆแหละ)

 

 ปรากฏว่า อะแฮ่ม ๆๆๆ คุณราเยส คานนา เขาผูกขาดความเป็นพระเอกนักรักในภาพยนต์ และที่สำคัญหล่อไม่เบาเหมือนกันนา พระเอกหนังอินเดียต้องมีความสามารถด้านการเต้นรำ แต่คนนี้มาแปลกเขามีท่าหล่อประจำตัว คือ อันดับแรกต้องเอียงตัว และหน้า 45 องศาก่อน แล้วอันดับสองเนี่ยจึงตามด้วยท่าเต้นประจำตัว แบบตัวไม่ขยับ แต่ขยับเฉพาะช่วงหัวและไหล่ยึกยัก ๆ สะบัดผมสั้นๆพรึ่บๆ และ สะบัดคอเป็นจังหวะเนี่ย แต่ยังคงระดับ 45 องศาไว้นะ ไม่งั้นไม่ใช่ราเยศ คานนา อิอิ  ฉันเคยลองทำเลียนแบบนะ โห.....ปวดคออย่างแรง เพราะฉะนั้นฉันจึงขอเตือนว่า ท่านั้นเป็นความสามารถเฉพาะตัวของคุณราเยศ คานนาเค้า ท่านผู้อ่านกรุณาอย่าเลียนแบบ  อาจได้รับบาดเจ็บได้ เพราะฉันลองมาแร้ววว ผลเหรอ....................อิอิ ..............คอแทบเคล็ด ............ฮ่าๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆ ได้โปรดฮากันอย่างถ้วนทั่วทุกตัวคน

 

          

                                                                                    ราเยศ คานนา                              มุมตาซ

                                                                                          (ภาพทั้งสองจาก www.wikipedia.org )

        

 

มากไปกว่านั้นคุณราเยศ คานนาเนี่ย ถือได้ว่าเป็นระดับซุปเปอร์สตาร์คนแรกของประเทศอินเดียเลยก็ว่าได้ ดังชนิดที่ว่า ไปที่ไหนก็จะมีคนรุมล้อมดูตัวกันหมด บางคนก็แค่ขอได้สัมผัสรถ บางคนก็ขอจับมือ บ้างก็เป็นเอามากๆ ถึงขนาดจูบรถยังมีเลย ถือได้ว่าเป็นปรากฏการณ์ได้เลยว่างั้นนะ (จากหนังสือพิมพ์อินเดีย) จนบางทีได้รับการปฏิบัติแบบเป็นบุคคลสำคัญมาก ประมาณว่า  คุณราเยศ คานนาเนี่ยทำอะไรไม่เคยผิด นอกเหนือจากนี้เขาก็ มักจะได้รับการจับคู่ร่วมแสดงกับคุณมุมตาซ อยู่บ่อยๆ จนเป็นดาราคู่ขวัญกัน ในยุคหลังปี 1975 แนวของภาพยนต์อินเดียเริ่มเปลี่ยนไป จากหนังรัก พระเอกหวานๆ เริ่มเข้าสู่ระบบหนังบู้ ต้องการพระเอกหนังนักสู้ ที่ฉะกันตลอด และบทจะเป็นแบบ "angry young man"หรือหนุ่มเลือดร้อน เลยทำให้งานของพระเอกนักรักเราเบาบางลง แล้วบทพระเอกแบบหนุ่มเลือดร้อนนั้นก็หนีใครไปไม่พ้น ซึ่งก็คือ อมิตาป บัจจัน นั่นเอง  สองท่านนี้ยังเคยประกบคู่กันหลายเรื่องอยู่นา เท่าที่ดูมาก็สองเรื่อง คือ Namak Haraam กับ Anand นอกเหนือจากงานแสดงแล้วราเยศ  คานนายังมีโอกาสได้เข้าไปทำหน้าที่เป็น ส.ส.ในสภาอีกด้วย ปัจจุบัน ราเยศ คานนา อายุ 64 ปี (29 ธันวาคม 1942) กลับมาเรื่องหนังกันต่อ

 

หนังเรื่องนี้ที่จำได้แม่นอีกอย่างแม่เคยบอกว่า ตอนไปดูหนังที่โรงหนังสุริวงศ์นั้น พอเพลงนี้ออกในโรงเท่านั้นแหละ ฉันและน้องก็เหมือนผีเข้าลุกขึ้นเต้นยึกยักๆในโรงกันอยู่สองคน มาตอนนี้ได้ฟังอีกรอบ ฉันก็รู้สึกเหมือนระลึกชาติได้ยังไงก็ไม่รู้ ก็เลยยังเหมือนผีเข้า ยึกยักๆอยู่หน้าจอคอมพิวเตอร์อยู่คนเดียว แล้วพอถึงวรรคทอง ฉันก็อดไม่ได้ที่จะแหกปากร้องอีกหลายๆรอบ แล้วก็โหนเสียงซะสูงลิบ อิอิ มันส์พะยะค่ะ

 

 Jai Jai Shiv Shankar Kaanta Lage Na Kankarรรรรรร (ในเพลงมันมีอย่างนี้จริงๆ อิอิ)
 Jai Jai Shiv Shankar Kaanta Lage Na Kankar
 Ke Pyala Tere Naam Ka Piya……ฯลฯ”

 

 

ส่วนคุณมุมตาซ นี่เธอก็งามจริงๆ กะคุณมุมตาซ นี่ยังเป็นประเด็นที่ฉันจำแม่นอีกอย่างคือ เวลาแม่แต่งตัวสวยเต็มยศเมื่อไหร่ แม่จะใช้เวลานานมากจน พ่อ ฉัน และน้องมักจะแซวแม่เสมอว่า

“ง้าาาามละแม่...ง้าาามละ งามอย่างมุมตาซล่ะ....ปอได้ล่ะ”

แล้ว ก็จะมีเสียงพ่อแว่วมาแต่ไกลสอดแทรกเข้ามาทันจังหวะพอดิบพอดีว่า

“มุมตัดอ่ะก่ะ....”

เราก็จะฮาแล้วกระเจิงไปคนละมุม ส่วนแม่ก็จะ ฮึ่มฮ่ำอยู่ในลำคอเอาม่วน

 

สำหรับภาษาของเพลงก็งามมาก เพราะคนที่ดูแลการผลิตเพลงและแต่งเพลงคือมือหนึ่งในอดีตเหมือนกัน คือ ท่าน อาร์. ดี. เบอร์มัน (R.D. Burman) และเนื้อเพลงก็เกี่ยวข้องกับความรักของคนสองคน แต่เหตุการณ์เกิดที่หน้าวัดเทพเจ้า คือ พระศิวะ เพลงก็เลยเริ่มจาก พระศิวะเจ้าขาน่ะแหละ สนุกดี  ภาพยนต์เรื่องนี้ยังมีเพลงเพราะๆอีกหลายเพลง แต่เป็นเพลงช้าๆ และเป็นเพลงที่ดังทุกเพลงเลย เพราะมากด้วยทั้งดนตรีและเนื้อเพลง ไม่ว่าจะเป็น zindagi Ke safar Mein หรือ เร็วกว่านั้นเล็กน้อย เช่น Suno Kaho Kuch Huwa Kya ว่าไปแล้วก็เพราะทุกเพลง ติดหูมาตั้งแต่เด็กทุกเพลงล่ะค่ะ และที่สำคัญที่จะถือว่าเป็นหนังอินเดียยุคเซเวนตี้ส์อย่างแท้จริงนั้น ต้องมี...อะแฮ่มๆๆๆ การวิ่งรอบภูเขาและวิ่งรอบต้นไม้น่ะ อิอิ

 

 

สมัยยังเด็กเคยสงสัยว่า ทำไม๊ทำไมหนังของชาติพันธ์ฉันเนี่ยเวลามีความรักแต่ละที มันต้องวิ่งรอบต้นไม้ด้วย มันไม่เหนื่อยเลยรึไง เลยถามป้าแบบเปรยๆขณะดูหนังว่า

 

ฉัน “มันบ่อิดก่ะน่ะ ล่นแวดดดดดด...เก๊าไม้ แวดดดดดดด....ดอยน่ะ เป็นเฮานี่ท่าจะหายใจ๋บ่ตันล่ะ”

ป้า  “สูเขาบ่เกยมีความฮักเตื่อ บ่ฮู้หรอกว่าการวิ่งรอบต้นไม้บนภูเขาเนี่ย มันโรแมนติกขนาดไหน”

ฉัน “แล้วอู้จะนั้นน่ะ ป้าล่นมาล่ะก่ะ”

ป้า  “เออ...ล่นมาล่ะ ล่นมาจากอินเดียมาถึงเมืองไทยเพ้ก่อน ไกลขนาดผ่อล่อ ฮ่า ๆ ๆ ”

ฉัน “ฮ่า ๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆ”

 

 ขออี่ปี้เฮิดกำเต้อ.....ป้าฉันเอาเชียว....ฉันล่ะชอบเหลือหลายกับคำตอบของป้า

 

 

ฉันว่าเพลงเก่าๆแบบนี้มันมีค่ามากๆก็ตอนนี้ที่คนรุ่นหลังยังเห็นความงาม และความบรรเจิดทางอารมณ์ที่เพลงเหล่านี้เคยได้ให้กับคนรุ่นเก่าอย่างไร   33 ปีให้หลังมันก็ยังให้กับคนรุ่นนี้ได้ไม่เสื่อมคลายเช่นกัน เพียงแต่ว่าเราซึ่งเป็นคนรุ่นใหม่จะเห็นความงามของมันหรือไม่ก็เท่านั้น เรื่องความงามนั้นมันบังคับกันไม่ได้ ต้องอยู่ที่ตาและใจของผู้สัมผัสเท่านั้น

 

ว่าแล้วก็โหลดเพลงแบบเอ็มพีสามไปฟังด้วย

คราวนี้จะเดินและวิ่งกลับบ้าน เพราะบ้านฉันก็เดินขึ้นเขาและมีต้นไม้รายล้อมตลอดทางเหมือนกัน อิอิ เสียอย่างเดียว หาคนวิ่งด้วยไม่ได้น่ะสิ  (ฮา)

 

 

มาฟังเพลงกันนะคะ

 

       

วันนี้เจอคำถามจากอ้ายแสงดาว ศรัทธามั่นว่า บทกวีซูฟีคืออะไร

ยังไม่ตอบในคราวนี้ เดี๋ยวตอบเป็นเรื่องใหม่ แต่คำถามมันทำให้ตัวเองคิดไปว่า แล้วทำไมเราถึงไปนั่งอ่านนั่งศึกษาเกี่ยวกับซูฟีกันแน่นะ

ก็เลยเป็นที่มาของเรื่องเล่าวันนี้ จริงๆแล้วเรื่องของบทกวีซูฟี และศาสนาอิสลามนิกายเล็กๆที่ชื่อซูฟีมีที่มาและที่ไปที่น่าสนใจมาก และกำลังอยู่ในระหว่างการศึกษาอยู่ ศึกษามาก็นานพอสมควร แต่เรื่องของจิตวิญญาณและความงามนั้น ไม่มีทางที่จะเรียนรู้กันได้หมดหรอก เรียนไปเรื่อยๆนั่นแหละ และความงามแห่งชีวิตก็จะประจักษ์ต่อสายตาของเราๆท่านเองน่ะแหละนะ ทั้งนี้ทั้งนั้นขึ้นอยู่กับแต่ละบุคคลด้วย

 

เรื่องกวีซูฟีเขียนไว้นานแล้ว แต่ไม่ค่อยได้เล่าหรือบรรยายให้ใครฟัง เดี๋ยวเล่าให้ฟังทีหลัง แต่ตอนนี้ขอเล่าเบื้องหลังของการศึกษาเรื่องภาษากับบทกวีซูฟีก่อน ที่ไม่ค่อยเล่าให้ใครฟัง เพราะบ้านเราไม่ค่อยจะรับความงามและสุนทรียะจากวัฒนธรรมอื่นๆที่นอกเหนือไปจากตะวันตก คนรับอ่ะมี แต่มีแบบต้องงมเข็มในมหาสมุทรเลยนั่นแหละ จริงๆแล้วเนี่ยบทกวีตะวันออก บทกวีอาหรับ บทกวีเปอร์เซีย (หรืออิหร่านปัจจุบัน) บทกวีภาษาฮินดี หรือ บทกวีภาษาอุรดู แม้กระทั่งบทกวีภาษาปัญจาบีเองก็ตาม ทั้งหมดทั้งมวลมีความงามทางภาษาและความจริงที่น่าเหลือเชื่อ ความงามนั้นอมตะมาก ความงามนั้นบางทีอยู่ที่ภาษาและการรับรู้ในวัฒนธรรมนั้น ซึ่งทำให้เราไม่สามารถแปลเป็นภาษาเราได้ในบางส่วนด้วย ด้วยเหตุเพราะมีความงามบางส่วนในภาษากวีภาษานั้นๆมักจะหายไปกับการแปล มันแปลข้ามภาษาไม่ได้ นี่ก็คือที่เรารียกกันว่า lost in translation

 

นี่ก็คือเหตุผลว่า ทำไมตัวฉันถึงเรียนภาษาหลายภาษาได้อย่างเมามันมาก ก็เพราะฉันอยากเห็นความงามในหลายๆมิติแห่งภาษาและวัฒนธรรมที่มันไม่สามารถถ่ายทอดได้ แต่ฉันก็พยายามอย่างที่สุดที่จะแปล แต่พอฉันไม่สามารถแปลความงามมันออกมาตามที่กวีเขียนและตัวภาษาที่ใช้แล้ว ฉันแทบจะเข่าอ่อน และนิ้วมือที่จับดินสอมันพาลจะหมดแรงเอาเสียดื้อๆ และในขณะเดียวกันฉันก็เกิดอาการทึ่งไปแบบสุดๆกับกวีบทนั้นว่า นี่แหละคือความมหัศจรรย์ของภาษา

 

มีกวีท่านหนึ่งชื่อ อนันต์ ราม ท่านมีนามปากกาเป็นภาษาเปอร์เซียว่า มุคลิสฺ เป็นกวีในยุคของศาสนาอิสลามมีอิทธิพลและความมีเจริญรุ่งเรืองในอินเดียที่เรียกว่าราชวงศ์มุกัล (Mughal) มีอยู่วันหนึ่งท่านได้ยินคนสนิทชายเล่านิทานเรื่องความรักของชายหนุ่มชาวเดลลีที่พูดภาษาฮินดีสำเนียงตะวันออก กับเจ้าหญิงผู้เลอโฉมและสูงศักดิ์ชาวศรีลังกาที่ชื่อ  “ปัทมาวติ”ให้ท่านฟัง พอท่านฟังแล้วเกิดอาการเคลิ้มไปกับภาษาที่คนสนิทใช้เล่า ซึ่งเป็นภาษาฮินดีที่พูดในท้องถิ่น ท่านกล่าวว่า หากต้องเล่านิทานเรื่องนี้ใหม่ให้เป็นภาษาอุรดูหรืออาหรับใดๆก็ตาม ท่านไม่สามารถบรรยายความงามของนางหรือเจ้าหญิงปัทมาวตีที่บรรยายไว้ในภาษาฮินดีได้ ท่านกล่าวไว้อีกว่า นิทานเรื่องนั้นถึงแม้จะเขียนเป็นภาษาฮินดีแต่เป็นภาษาฮินดีสำเนียงตะวันออก และผู้เขียนได้ใช้วิธีการเปรียบเทียบที่มีลักษณะเฉพาะของภาษาและวัฒนธรรม ทำให้เราเห็นภาพว่า มันเป็นความเจ็บปวดของชาวชาวเดลลีตะวันออก เพราะมันมีความเฉพาะของภาษาที่แสดงออก อีกอย่างหนึ่งถ้าจะให้เล่านิทานเรื่องนี้ใหม่เป็นภาษาอาหรับ มุคลิสฺ คงต้องเปลี่ยนเสื้อผ้าเครื่องแต่งกาย และวัฒนธรรมให้นิทานเรื่องนี้ก่อน แล้วมุคลิสจึงจะสามารถทำให้นางปัทมาวตีในนิทานที่งดงามในภาษานี้ มีความงามเสมอกันในอีกภาษาหนึ่งได้ ทั้งนี้เพราะภาษาและวัฒนธรรมเป็นตัวกำหนดค่นิยมและกรอบคิดเรื่องความงาม มุคลิสฺเองกล่าวว่า เขาไม่สามารถเล่าถึงความงามนี้ในอีกภาษาหนึ่งได้เลยถ้าไม่ทำเช่นนั้น (มาจากบทความของ Shantanu Phukan เรื่อง The Rustic Beloved: Ecology  of Hindi in a Persianate World, ที่ตีพิมพ์ในวารสารวิชาการชื่อ The Annual of Urdu Studies, ไม่ปรากฏปีที่พิมพ์และเล่มที่พิมพ์)

 

ขณะที่อ่านบทความเรื่องนั้น ทำให้ฉันนึกไปถึงสองสิ่ง สิ่งแรก “เจ้าจันทร์ผมหอม” จากเรื่องเล่าเรื่องนี้ ฉันเห็นอะไร ฉันเห็นความงามพร่างพราวระยิบระยับเต็มไปหมด ฉันเห็นความรัก ความเอาใจใส่ ความสามารถและความพยายามของผู้เขียนเป็นอย่างยิ่ง ฉันขอคารวะผู้เขียน “ท่านมาลา คำจันทร์”อย่างเป็นที่สุด ฉันไม่สามารถยกตัวอย่างใดๆประกอบได้เพราะฉันเองไม่ได้มีหนังสืออยู่กับตัว ณ เวลาเขียนนี้  ส่วนสิ่งที่สองนั้น มันกำลังลอยละล่องอยู่ในหัวขี้ทื่ออย่างฉันขณะที่ฉันเขียนนี้ คือ “.....สยายผมลงเช็ดบาทบาทา...ขอลาไปก่อนแล้วชาตินี้...” ใช่ นั่นคือเพลงมะเมี๊ยะ อันลือลั่น ที่เรียกน้ำตาได้ทุกครั้งที่ฟัง หากไม่มีคุณจรัล มโนเพชร เราจะเห็นความงามเช่นนั้นละหรือ นี่คือความงามที่มากับภาษาทั้งสองตัวอย่าง จำได้ว่ามีแต่คนถามว่าทำไมต้องสยายผมลงเช็ดบาทบาทา และก็จำได้อีกว่าตอนตอบสมัยนั้นยังเด็กมาก บอกตามที่รู้ แต่ตอนนี้ถามใหม่สิ จะตอบให้ฟังถึงเก๊าถึงเหง้าเลย นี่คือภาษา วัฒนธรรมและความงาม

 

ฉันอยากให้คนไทยเรียนรู้ภาษาอื่นบ้างและอ่านความคิดคนในภาษาอื่นบ้างด้วยจิตและวิญญาณ ไม่ใช่แต่อ่านความคิดคนในภาษาอื่นผ่านภาษาตะวันตกที่ชื่ออังกฤษเท่านั้น ฉันเรียนและสอนภาษาอังกฤษมาตลอดชีวิต และฉันก็เห็นและซาบซึ้งเป็นอย่างดีแล้วว่าการมองโลกของกวีที่มีพื้นภาษาและวัฒนธรรมอังกฤษเป็นหลักนั้น มีความงามที่จำกัด ในขณะที่บทกวีจากซีกตะวันออกและเป็นภาษาที่ฉันไม่เคยเรียนมันกลับสร้างความรู้สึกชนิดที่คำเมือง (อันเป็นอัตลักษณ์และตัวตนของฉันส่วนหนึ่ง) เรียกว่า “มันขนคิงลุกไปหมด” ให้กับฉัน ฉันจึงตั้งหน้าตั้งตาใส่ใจกับภาษาและเรียนเพิ่มเติมจากที่บรรพบุรุษของฉันสอนมา มันทำให้ฉันเห็นและเคารพว่า สิ่งที่ปรากฏต่อสองตาและจิตวิญญาณของฉันนั้น มันงดงามมาก ความรู้สึกที่ฉันมันเหมือนกับยืนอยู่หน้าความอลังการทางวัฒนธรรมที่ยิ่งใหญ่และรุ่งเรือง มันน่าทึ่ง มันละลานตาไปหมด และมันนำพาฉันไปยังอีกจุดหนึ่งที่ภาษาอังกฤษพาฉันไปไม่ถึง

 

นี่คือแก่นแท้แห่งความเป็นมนุษยศาสตร์ และแก่นแท้อันนี้กระจายตัวอยู่ตามวัฒนธรรมและความงามทางภาษาที่หลายหลาย อันความงามทางภาษาในแต่ละวัฒนธรรมนั้น ยังมีข้อจำกัดของภาษาในการเข้าถึงอรรถรสและความจริงแห่งชีวิต การรู้ภาษาเพียงหนึ่งเดียวหรือสองไม่ได้ทำให้เราเรียนรู้ทุกอย่างในโลกได้ การที่เรารู้ภาษาหลายๆภาษามากขึ้น ทำให้เราเห็นความงามที่มันมีอยู่ แต่เราไม่เคยมองเห็นมันเลย เพราะภาษาแต่ละภาษาก็มีมุมมองเรื่องวิถีชีวิต ความคิด การมองความเป็นจริงของโลกที่แตกต่างกัน เปรียบเสมือนคนเราอยู่ในวัฒนธรรมภาษาหนึ่งก็มีการมองโลกผ่านภาษาเหมือนกับสวมแว่นตาดำ พอเรียนภาษาอื่นก็เหมือนสวมแว่นตาสีอื่นมองโลก ฉันจึงมองว่า ภาษาเป็นตัวกำหนดการมองโลกของคน หากเรารู้แค่ภาษาเดียวเราก็มีวิธีมองโลกแค่วิธีเดียว หากเรารู้หลายภาษาเข้าเราก็มองโลกได้หลายๆวิธี เป็นการหลุดกรอบที่ดีทีเดียว

 

ฉันเองมีพื้นภาษาฮินดี ภาษาปัญจาบี และภาษาอุรดูนิดหน่อย และพื้นภาษาเหล่านั้นเป็นบันไดและสะพานข้ามแม่น้ำแห่งความไม่รู้ ไปถึงฝั่งอื่นๆ มันทำให้ฉันก้าวข้ามกรอบของฉันเอง ไปสู่ปริมณฑลอื่นที่มีความยิ่งใหญ่และความงามละลานตาเต็มไปหมด  แล้วฉันก็เกิดอาการ “ขนคิงลุก” ไปกับสิ่งใหม่ๆ วิธีการมองโลกแบบใหม่ของวัฒนธรรมที่หลากหลายทุกครั้งที่ฉันเริ่มเรียนภาษาและวัฒนธรรมใหม่ แล้วฉันเริ่มอย่างไร

 

ฉันก็เริ่มจากการศึกษาเพลง และบทกวีของกวีเป็นคนๆไป มันไม่ง่ายนะ มันไม่ง่ายเลย มันอยู่ที่ใจรัก ความทึ่งในความงามนั้นๆ และความกระหายในความงามและความรู้นั้นๆอย่างเป็นที่สุด มันทำให้ฉันหลงใหลในความงามทางภาษาที่ใช้ ปรัชญาและแนวคิดที่ปรากฏ ณ ช่วงเวลานั้นๆ ที่บทกวีนั้นๆถูกเขียนและกลั่นออกมา

 

ฉันทึ่งกับสิ่งที่วัฒนธรรมต่างๆมีให้ฉันได้เข้าไปศึกษาและเรียนรู้ และที่สำคัญที่สุด ฉันได้เรียนรู้ที่จะเคารพความหลากหลายทางวัฒนธรรมที่มาจากก้นบึ้งของหัวใจ เคารพในความแตกต่าง เคารพในความเชื่อ เคารพในชีวิต เคารพในฐานความคิดและปรัชญาของวัฒนธรรมและคนในวัฒนธรรมนั้น และถ้าหากการที่ฉันเคารพในสิ่งต่างๆที่พูดมาคือการที่ฉันรับรู้พลัง รับรู้ความมีอยู่ของสิ่งเหล่านั้น มันก็เท่ากับว่าฉัน รับรู้ว่าสิ่งเหล่านั้นมี พลัง หรือ “ศักดิ์” (คำนี้มีรากศัพท์มาจาก “ชักติ์” หรือ shakti ในภาษาของทางชมพูทวีปแปลว่า พลัง) เมื่อฉันรับรู้แล้วว่าสิ่งเหล่านั้นมี “ศักดิ์” ฉันจึงเคารพในเสรีภาพการแสดงออกซึ่ง “ศักดิ์” นั้นๆ โดยการให้ “สิทธิ” ที่เขาจะใช้ “ศักดิ์” ของเขาด้วย และ ทั้งหมดทั้งมวลนั้นถ้าฉันเข้าใจและเห็นแจ้งจริง มันก็คือ ความ “ศักดิ์สิทธิ์”  หรือความเชื่อว่าสิ่งนั้นมีอยู่จริงและเราให้สิทธิในการแสดงออก

 

คราวนี้นี่คือสิ่งที่ฉันเชื่อ แต่ก็ยังมีหน่วยงานหนึ่งที่มีอำนาจเพียงหยิบมือ ที่ไม่เพียงแต่จะริดรอน “สิทธิ”ที่พึงจะมีในการแสดง “ศักดิ์”ทางภาษานั้นๆทางวิทยุชุมชน หน่วยงานนั้นยังไม่แม้แต่จะเห็นอะไรเลยในความ “ศักดิ์สิทธิ” ของความหลายหลายทางวัฒนธรรมนั้นๆ ฉันเห็นว่าคงถึงคราวแล้วที่หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง จะต้องเปิดหูเปิดตาด้วยการเรียนภาษาเพิ่มซะทีกระมัง เพราะเป็นพวกมืดบอดต่อจิตวิญญาณแห่งความ “ศักดิ์สิทธิ”ของความเป็นมนุษย์ ภาษาช่วยได้นะ ลองซักภาษาไหม  แต่ต้องเรียนกะคนนะ ห้ามเรียนกะคอมพิวเตอร์เพราะมันไม่ได้สอนให้คุณเป็นคน มันสอนให้คุณโต้ตอบตามสิ่งกระตุ้น ไม่ได้สอนให้คุณคิดและเห็นความงามตามคนในภาษานั้นๆ ฉันยังเห็นคน ภาษาและวัฒนธรรมสวยงามเสมอ

หลังจากที่ละเลยบล๊อกไปทำภารกิจสำคัญกว่า (ซึ่งยังไม่เสร็จ) ในระหว่างนั้นได้มีโอกาสอ่าน เรื่องของกวีคนโปรดเพิ่มเติม จริงๆแล้วรู้จักกวีท่านนี้ก็เพราะฟังเพลงบุลลาห์ กี จฺานฺา แม กอณฺ (Bullah Ki Jana Mein Kaun) ขับร้องโดย แรบไบ เชอร์กิลล์( Rabbi Shergill) ที่อยู่ในบล๊อกข้างล่างมานานมากๆๆๆๆแล้ว

 

หลังจากที่ฟังเพลงและอ่านมากเข้าก็เลยเกิดอาการบุลลาห์ฟีเวอร์ขึ้น อิอิ เอ้า... ขึ้นจริงๆนะเลยต้องมาเขียนเนี่ยะ อิอิ เล่าให้น้องนุ่งฟังก็ไม่ได้มันอยู่ไกล โทรสาปก็แพงคุยเมินบ่ได้ แล้วอีกอย่างคุยโทรสาปมันบ่เห็นหน้าเราตอนเราตื่นเต้นล์ผีเข้าผีออกอ่ะ อิอิ น้องๆมันก็คงจะโล่งอกโล่งใจสบายหูกันไป  เอาวันละนิดละกันนะกับท่านมหาทวด บุลลาห์ ชาฮ์ของเรา

 

ท่านบุลลาฮ์ ชาฮ์ เกิดเมื่อปีคศ. ๑๖๘๐ และเสียชีวิตในปี ๑๗๕๗ เรื่องปีนี่นักวิชาการที่ศึกษาเรื่องนี้เขาบอกว่าประมาณการเอานะว่าอยู่ช่วงนั้น เพราะจากบทกวีที่เขียนสามารถตีความได้อย่างนั้น เก่งจริงเรยยนักวิชาการเนี่ย แต่ต้องขอบคุณเขามากๆที่ศึกษาไว้มาให้เราได้ชื่นชม

 

ท่านบุลลาห์ ชาฮ์ ถือกำเนิดในครอบครัวชาวมุสลิมผู้เคร่งครัดเรื่องศาสนา มีพ่อเป็นครู ชื่อเดิมของกวีท่านนี้คือ อับดุลลาห์ ชาฮ์ ท่านถูกเรียกขานด้วยความเคารพว่า บาบา บุลลาห์ ชาฮ์  กวีท่านนี้มีถิ่นกำเนิดอยู่ในประเทศปากีสถานปัจจุบัน กวีท่านนี้ถือเป็นสุดยอดกวีซูฟีของปัญจาบ (ปัญจาบในอดีตมีอาณาเขตไปถึงปากีสถานปัจจุบัน) และยังถือได้ว่าผลงานของบุลลาห์ ชาฮ์ เป็นสุดยอดแห่งวรรณกรรมซูฟี

 

ชีวิตของกวีท่านนี้ผ่านช่วงเวลาของการเกิดการเปลี่ยนผ่านแผ่นดิน และการปกครองมามากมาย ทั้งระบบการปกครองของกษัตริย์มุสลิม ฮินดู และซิกข์  ท่านเห็นถึงความทุกข์ร้อนของคน และความขัดแย้งทางศาสนา และเห็นถึงความจริงของชีวิตที่ว่า มนุษย์นั้นแท้จริงไร้พันธนาการทางศาสนา และอื่นๆ แนวความคิดเช่นนี้ปรากฏในงานกวีนิพนธ์ของท่านมาโดยตลอด (โดยเฉพาะบทกวีที่ถูกนำมาขับร้องที่เขียนถึงในบล๊อกข้างล่าง) ถึงแม้ท่านจะเกิดในครอบครัวของผู้เคร่งครัดศาสนา ท่านนับถือศาสนาอิสลามแต่ก็ไม่ได้เห็นด้วยกับแนวความคิดแบบออร์โธดอกซ์เท่าไหร่นัก ซึ่งทำให้แม้แต่ในวาระสุดท้ายของชีวิตของท่าน ศพของท่านยังถูกมุลลาห์ห้ามไม่ให้ฝังในสุสานของหมู่บ้านเพราะแนวคิดที่ต่อต้านกลุ่มออร์โธด๊อกซ์ของท่านนั้นเอง “The man who had been refused by the mullahs to be buried after his death in the community graveyard because of his unorthodox views,..” (จาก http://www.apnaorg.com/poetry/bullahn/).

 

ท่านใช้ชีวิตศึกษาหาความรู้และความเป็นจริงแห่งชีวิตจากหลากหลายแห่ง และครูที่มีอิทธิพลต่อแนวความคิดของบุลลาห์ ชาฮ์ มากที่สุดคือ อินายัท ชาฮ์ (Inayat Shah) ท่านผู้เป็นครู ท่านนี้เป็นเพียงชาวสวนธรรมดาๆคนหนึ่งท่านั้น แต่ทว่าเป็นผู้ที่บุลลาห์ ชาฮ์ เห็นว่าเหมาะที่จะเป็นครูของเขาเป็นอย่างยิ่ง ทั้งนี้เนื่องมาจากในการพบปะกันครั้งแรกของทั้งสองท่านนั้นเกิดขึ้นในขณะที่ครูกำลังทำสวนอยู่ และหลังจากที่ได้ปะทะคารมกันในเบื้องต้นแล้ว บุลลาห์ ชาฮ์ก็เห็นว่าเขาผู้นี้เป็นผู้รู้ และควรถือเป็นครู บุลลาห์จึงได้คุกเข่าและแนะนำตัว พร้อมน้อมถามคำถามว่า

 

บุลลาห์ ชาฮ์ – ท่านอินายัท ชาฮ์ ข้ามีชื่อว่า บุลลาห์ และข้าอยากทราบว่าข้าจะเข้าถึงพระผู้เป็นเจ้าได้เช่นไร

อินายัท ชาฮ์ – ไยเจ้าต้องก้มมองและค้อมตัวเช่นนั้นเล่า จงลุกขึ้นและสบตาข้า

 

ทันทีทันใดที่บุลลาห์เงยหน้าขึ้นมองอินายัท ชาฮ์ ท่านผู้เป็นอาจารย์ก็มองศิษย์ด้วยสายตาอ่อนโยน และเต็มเปี่ยมไปด้วยความเมตตาและความรัก พร้อมๆกับจับตัวบุลลาห์เขย่าแล้วกล่าวว่า

 

อินายัท – โอ้...บุลลาห์, มันจะมีปัญหาอะไรมากมายกับการเข้าถึงพระผู้เป็นเจ้ากันนะ ก็แค่ถอนรากต้นไม้จากมุมนี้แล้วก็ย้ายไปปลูกมุมนู้นก็เข้าถึงพระผู้เป็นเจ้าได้แล้ว

 

 

คำตอบของผู้เป็นอาจารย์นั้นเพียงพอแล้วสำหรับลูกศิษย์ เพราะบุลลาห์ได้พบสิ่งที่เขาปรารถนาแล้ว

 

 

และนี่คือตัวอย่างบทกวีของบุลลาห์ ชาฮ์ ที่ชอบมากเป็นการส่วนตัว ท่านบุลลาห์ ชาฮ์ ได้รจนาไว้เป็นภาษาปัญจาบีดังนี้

“Maati kudam karendee yaar,
Vaah vaah maati de gulzaar;
Maati ghora maati jora, maati daa aswaar,
Maati maati nu (n) dorave, maati daa chankaar.

Maati maati nu(n) maaran lag-gee, maati de hathiyaar.
Jis maati par bahutee maati, so maati hankaar;
Maati baagh bagheechaa maati, maati dee gulzaar.
Maati maati nu (n) vekhan aayee, maati dee a bahar;

Hus khed phir maati hove, paindee pau pasaar.
Bullah ja(n) eh bujhaarat buj-jhe,
Taa(n) lah bhau siro(n) maar.”

แปลเป็นภาษาอังกฤษได้ดังนี้ 

"The soil is in ferment, O friend
Behold the diversity.
The soil is the horse, so is the rider
The soil chases the soil, and we hear the clanging of soil
The soil kills the soil, with weapons of the soil.
That soil with more on it, is arrogance
The soil is the garden so is its beauty
The soil admires the soil in all its wondrous forms
After the circle of life is done it returns to the soil
Answer the riddle O Bulleh, and take this burden off my head."

[Translation reference: book by J. R. Puri and T. R. Shangari of the Radha Swamis, titled Bulleh Shah].

 อย่าให้แปลเป็นภาษาไทยเลยนะ แปลเองแล้วไม่งาม ถ้าเอาความล่ะพอได้ โอกาสหน้าละกัน ไม่รู้เมื่อไหร่ อิอิ

ข้อมูลทั้งหมดทั้งมวลข้างบนนั้นมาจากเว็บเพจนี้จ้า

http://www.apnaorg.com/poetry/bullahn/http://www.the-south-asian.com/April2001/Sufis%20-%20Wisdom%20against%20Violence.htm

 

 

 

 

 

 

ขออนุญาตแปลอย่างคร่าวๆที่สุดเป็นภาษาไทยดังนี้ส่วนภาษาปัญจาบีและอังกฤษอยู่ถัดจากนั้นเน้อ 

 

 

เพลงนี้เป็นเพลงรักที่ฟังแล้วได้อารมณ์สวยอีกเพลงหนึ่ง

เป็นเพลงประกอบภาพยนต์เรือง Anwar เข้าฉายต้นปี 2007

ชื่อเพลงว่า Maula Mere ซึ่งแปลว่า โอ้พระเจ้า (ทำไมช่างได้สร้างเธอได้งดงามเช่นนี้)

 

ดนตรีของเพลงนี้พาเราไปยังอีกความรู้สึกทันที่ สวยงามและนิ่ง

นั่งฟังได้ทั้งวัน ไม่รู้เบื่อจริงๆ ยิ่งฟัง ยิ่งงาม ยิ่งเห็นอารมณ์ละเมียดและอ่อนโยน

เพลงนี้พอได้ยินครั้งแรกก็ตกหลุมรักอย่างจังทันที ทั้งดนตรี เสียงร้อง และเนื้อหา

 

เพลงรักเพลงนี้พรรณนาถึงความงามของหญิงอันเป็นที่รัก ได้อย่างสวยงามและละเมียดที่สุด

โดยเริ่มตั้งแต่ ดวงตา (aakein --อาเค) ว่าดวงตาของเธอนั้นช่างสวยงามและมีพลังอะไรเช่นนี้

พลังแห่งดวงตาคู่นั้นทำให้เขาหลงรักเธออย่างมากมาย และเขาก็ไม่ขออะไรมากไปกว่า

ได้เป็นผู้ที่อยู่ในดวงตาของเธอ เขายอมสยบต่อดวงตาคู่งามคู่นั้นอย่างไม่มีเงื่อนไขใดๆ

 

เส้นผม ดวงหน้า ท่าทาง การเยื้องย่าง ทุกกิริยาอาการของเธออันเป็นที่รักนั้น

ล้วนแต่สวยงาม และอ่อนหวาน และจะขออยู่ในปริมณฑลแห่งรักของเธอนั้นตลอดไป

นอกจากนี้แม้แต่คำพูด (batein --บาเต) ทุกคำที่เอ่ยออกมายังสวยงามหาที่เปรียบไม่ได้

โดยที่คำพูดที่เอ่ยออกมานั้นไม่ใช่แค่ความหวานของภาษาเท่านั้น

หากแต่รวมไปถึง ความคิดความอ่านด้วย  เพลงเฉียบมาก

 

เราหลงรักเพลงนี้จริงๆ ให้ดิ้นตายซิเอ๊า...

 

ในฐานะผู้หญิงคนหนึ่งที่ฟังเพลงนี้ โดยเฉพาะเนื้อหา ก็ทำให้เรารู้สึกว่า

เราเหมือนเป็นทั้งโลกของใครคนหนึ่ง ยิ่งถ้าเรารักเขาด้วยแล้วเนี่ย

มันจะทำให้เรารู้สึกว่าทั้งหัวใจและทั้งตัวของเรานั้น มันเต็มอิ่มและชื่นใจไปหมด

มันพองตัวไปหมด เราจะรู้สึกตัวโตจัง และถ้ารักกันก็จะผลัดกันรู้สึกตัวเล็กและตัวโต

 

ในขณะเดียวกัน เราก็รู้สึกว่า ทำไมผู้ชายคนหนึ่งถึงรักผู้หญิงคนหนึ่งได้มากถึงเพียงนี้

ตอนแรกก็นึกว่าไปว่า หรือจะเป็นเพียงแค่ความหลงใหลเท่านั้น แต่พอฟังเรื่อยๆ ถึงเข้าใจว่า

มันไม่ได้มองแค่ผัสสะและสิ่งที่ต้องตาภายนอกเท่านั้น แต่มองไปถึงข้างใน

ข้างในคืออะไร คือทั้งจิตใจที่ดีงาม และความคิดอ่าน ซึ่งความรู้สึกเหล่านี้รวมกันทั้งหมด

ก็พอจะมองได้ว่าคงเป็นความที่รักจริงแท้ทีเดียว พอเป็นอย่างนี้

 

ก็ทำให้กลับมามองว่าผู้หญิงคงต้องพัฒนาความงามทั้งภายในและภายนอกไปด้วย

ไม่ใช่ว่าเอาใจใส่แต่สิ่งผิวเผินที่อยู่ภายนอก แต่ละเลยสิ่งที่สำคัญที่สุด

เมื่อเวลาผ่านไปถึงจุดหนึ่งความงามภายนอกนั้นจะเสื่อมลง แต่ความงามภายในนั้นไม่มีวันเสื่อม

มันกลับจะงดงามมากขึ้น เมื่อข้างในงามจะทำให้เราสามารถที่จะอภิเชษฐ์ความงาม

ที่เกิดจากการกระทำของเวลา เราจะชื่นชมกับความงามที่เกิดขึ้นตามอายุ ไม่ว่าจะอายุเท่าไหร่

ความงามมันก็มีไปตามช่วงอายุนั้น อยู่ที่ว่าเราจะพัฒนาจิตใจเราไปให้ถึงตรงนั้นได้อย่างไร

 

แล้วผู้ชายล่ะ เราเรียนรู้อะไรได้บ้างจากเขา

 

เราเรียนรู้ว่า ในขณะที่มีความแข็งแกร่งเป็นเกราะ แต่จริงๆแล้ว ผู้ชายน่ะอ่อนไหวมาก

ผู้ชายก็มีความละเอียดอ่อน ละเมียด ละมุน ได้เหมือนกัน

ผู้ชายก็มีความรู้สึกรัก ผิดหวัง เศร้า สับสน และอ่อนแอเป็นเหมือนกัน

เจ็บเป็น ร้องไห้เป็น แต่อย่าให้เขาได้เจ็บเชียว เพราะถ้าเจ็บมันอยู่นาน

เขาถูกสังคมสอนมาให้เข้มแข็ง และไม่สามารถแสดงความรู้สึกได้

ดังนั้นมันจึงอยู่นาน และฝังใจ และการเริ่มใหม่ของหนุ่มๆจึงช้ากว่าของสาวๆ

เพราะผู้หญิงสามารถพูดถึงความรู้สึกได้อย่างอิสระ ในขณะที่ผู้ชายเขาต้องใช้เวลานาน

สังคมกักขังความรู้สึกและการแสดงออกซึ่งความรู้สึกของเขาต่างหาก

 

ลองสังเกตว่า กวีของแทบทุกชาติที่เขียนบทกวีได้กินใจลึกซึ้งนั้น

ส่วนใหญ่จะเป็นผู้ชาย หาได้น้อยมากหรือแทบจะไม่มีเลยที่จะเป็นผู้หญิง

 

ลองหันกลับมาเข้าใจความรู้สึกของคนที่อยู่ข้างๆตัวคุณบ้างนะคะ

ผู้ชายก็อ่อนไหวและอ่อนหวานเป็นเหมือนกันค่ะ โดยเฉพาะเวลาที่เจอคนที่เขารัก

เขาจะหวานและไหวเป็นพิเศษเลยล่ะค่ะ

 

เพิ่มความหวานในการฟังเพลง เพลงนี้มีคำที่เกี่ยวกับความรัก อยู่หลายคำเลยค่ะ

ishq อิชก์ แปลว่า ความรัก     Mohabbat มุฮอบบัต แปลว่า ความรัก

Dil   ดิล แปลว่า ใจ              Ashiq     อาชิค แปลว่า คนรัก (ใช้กับผู้ชาย)

Hasein ฮะซีน แปลว่า งาม          

มีความสุขกับการฟังเพลงนะคะ

 

 

    

 

 

 เพลงรักงามๆกับ"เสียงไข่มุก"

 

วันนี้ไปเจอเพลงโปรดมา เป็นเพลงเก่าสมัยสามสิบปีที่แล้ว ฟังแล้วยังเพราะอยู่มาก ๆ ๆ

เนื้อเพลงงามมาก และที่สำคัญเสียงนักร้องคนนี้เป็นเสียงที่คณะกรรมการเค้าเรียกว่า

"เสียงไข่มุก" ภาษาฮินดีเรียกว่า "โมฏี กี อาวาซฺ" หาคนที่จะมีเสียงแบบนี้ได้น้อยมาก

นั่นก็คือ เสียงใส และเสียงกังวาล สรุปแล้วเราว่าเพราะมาก

 

นอกจากนี้ลีลาการร้องยังเยี่ยมมาก เขาเป็นม้ามืดการประกวดอินเดียน ไอดอล ครั้งนี้

ยิ่งร้องยิ่งเห็นความสามารถ ร้องเพลงทุกประเภทได้เพราะมาก เราไปฟังมาล่ะ

นักร้องคนนี้ชื่อ Amit Paul ลองไปฟังเขาร้องเพลงรักที่ว่าหวานได้หวานมาก

ทอดเสียงได้อารมณ์เอาจนเราละลายไปหลายรอบ จริงๆ

 

ตอนที่ทำให้อารมณ์เพลงบรรเจิดสุด คือ ตอนต้นเพลงเลย (และทั้งเพลงตอนทอดอารมณ์)

ให้สังเกตตอนต้นที่ร้อง สองประโยคแรก ประโยคแรกยังเหมือนอ่านบทกวีเล็กๆ

แต่พอร้องรวมกันเป็นประโยคเต็มขึ้นมา ทำเอาคนฮือฮากันทั้งฮอลล์ รวมทั้งตัวกรรมการด้วย

แม้แต่เรายังรู้สึกว่า อะไรจะดึงอารมณ์และหยิบความรู้สึกเราไปจับวางได้อย่างนั้นนะ

เรายังไปกะเขาด้วยเลย ฟังแล้วมันรู้สึกฟูฟ่องล่องลอยไปหมด เกือบลงดินบ่ได้

ที่น่าสังเกตคือกรรมการคนที่ผมขาวและแก่ๆหน่อย ที่ชื่อ จาเวด อักตัล

คนนี้เขาเป็นกวีชื่อดังที่สุดของอินเดียในยุคนี้และยังเป็นนักแต่งเพลงชั้นปรมาจารย์

ยังเป็นนักร้องด้วยในบางครั้ง ท่านนี้ปกติจะไม่ชื่นชมใครง่ายๆ แต่คราวนี้ให้ดูท่าทาง

และอารมณ์ที่เกิดในระหว่างการฟังเพลง ว่าผู้ร้องพาอารมณ์ผู้ฟังขึ้นไปได้ตั้งแต่ในช่วงประโยคแรกเลย

 ถ้าโหวดได้นี่นะ เราเทคะแนนให้ไปหมดแล้ว อิอิ

ว่าไปแล้วก็มีเนื้อเพลงและคำแปลมาฝากแต่เป็นภาษาอังกฤษเน้อ

เพราะถ้าให้แปลเป็นภาษาไทยเองรู้สึกว่าเราทำได้ไม่สวยอ่ะ

อยากรู้ก็ถามเวลาออนไลน์แล้วกันนะ

 

 

 

 

 

 

 ha ha ha ho ho ho

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 ........................................

 

 

 

 

 ฉันคิดไปว่า วันหนึ่งถ้าฉันกลับไป "บ้าน" หลังจากที่จบแล้ว

 

 

 

 

เมื่อวานมีเรียนและในห้องก็ถกกันหลายๆเรื่อง มีอยู่คนหนึ่งให้เหตุผลต่อคำถามบางข้อว่า

 "ก็เพราะมันเป็นธรรมชาติและเป็นความเท่าเทียมกัน - Its natural and its equality to all".

 

อาจารย์ก็เปรยมาอยู่สองประโยคว่า ....

What is the meaning of nature and natural?

and does natural always means equality?

 

พูดเสร็จอาจารย์ก็ยกตัวอย่างว่า

 

ในธรรมชาตินั้น ความเท่าเทียมกันหรือความเท่ากันนั้นไม่มี

เพราะคนเรามีความต้องการต่างกันฉันใด ธรรมชาติ ต้นไม้ ก็มีความต้องการน้ำต่างกันฉันนั้น

 ต้นไม้บางต้นต้องการน้ำมาก บางต้นต้องการน้ำน้อย ต้นไม้ทุกต้นไม่เหมือนกัน

เช่นเดียวกับความพอเพียงของคนๆหนึ่ง ไม่ใช่ความพอเพียงของอีกคนหนึ่ง

ดังนั้นโดย"ธรรมชาติ"ของธรรมชาติแล้ว ไม่มีความเท่าเทียมหรอก มีแต่ความแตกต่าง

 

นี่คือสรุปคำพูดของโปรเฟสเซอร์มา แต่ตอนที่ท่านพูดเป็นภาษาอังกฤษนั้นมันเพราะมาก

มันเห็นภาพซะทะลุเลย มันเห็นไปถึงกระทั่งว่านี่หล่ะคือคนที่จะเป็นผู้สอน

 

เพราะมันมาจากประสบการณ์ ความคิด ไม่ใช่สักแต่ว่ามานั่งสอนโดยการท่องตำรา

 

เมื่อไหร่ เราจะคิดได้แบบนี้เนี่ย สงสัยอยู่นิ ว่าจะมีวันนั้นไหมเนี่ย อิอิ

 ..........................................

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

จบดื้อๆ....เพราะหมดพุงล่ะ ....

 

 ไปละ ขอลาไปมีความสุขแบบธรรมชาติก่อน (ทั้งดีและไม่ดี)

 

 

เมื่อวันเสาร์มีโอกาสไปร้านหนังสือเก่า ไปเจอวารสาร NewScientist ฉบับไม่เก่าเท่าไหร่นัก แต่ว่าเนื้อหาข้างในสุดยอดมาก ก็เลยลงทุนกว้านมาหลายฉบับ เอามานั่งอ่านทั้งคืน แล้วก็กลับไปคิดอยู่หลายวัน ในบทความเหล่านั้นมีคำกล่าวของนักวิทยาศาสตร์ร่วมสมัยค่อนข้างที่จะโดนใจอยู่เยอะ ก็เลยจะยกบางอันมาแปะไว้ให้คิดต่อไป

 

Ed Stone นักฟิสิกส์ดาราศาสตร์ (astrophysicist) จาก California Institute of Technology in Pasadena ได้พูดถึงการวิจัยและการหาความรู้ทางฟิสิกส์ว่า ทุกครั้งที่คิดหรือค้นพบสิ่งใหม่ได้ หรือไปถึงจุดสำคัญในการค้นพบ และเราคิดว่าเรามั่นใจในทฤษฎีและการค้นพบนั้นๆ ธรรมชาติมักจะทำให้เรารู้สึกว่า สิ่งที่เราคิดมาเป็นอย่างดีและรอบคอบนั้นยังง่ายเกินไป ธรรมชาตินั้นซับซ้อนมากและสร้างสรรค์กว่าความคิดของมนุษย์ Ed Stone กล่าวไว้อย่างนี้ว่า

 

 จาก NewScientist, เรื่อง Don't Stop till You Get to the Fluff, 6 January 2007, pp. 26-30

 

อีกอันหนึ่งก็น่าสนใจ เป็นส่วนที่พูดถึงวัฒนธรรมใช้แล้วทิ้ง (throwaway culture) ว่า คนเราขาดความผูกพันกับสิ่งของ ซึ่งต่างจากอดีตทำให้เราทิ้งสิ่งของกันได้ง่ายๆแบบไม่รู้สึกอะไรเลย Jonathan Chapman กล่าวไว้ว่า

 

 ท่อนนี้มาจากบทความของ Ed Douglas เรื่อง Better by Design, NewScientist, pp. 31-35, 6 January, 2007.

 

ท่อนนี้ทำให้นึกถึงการที่คนเราตั้งชื่อให้กับสิ่งของเพื่อเป็นการสร้างความผูกพันกับสิ่งของนั้นๆโดยไม่รู้ตัว มีเพื่อนคนหนึ่งตั้งชื่อกล้องที่เพิ่งถอยมาใหม่ว่า เฮเลน อีกคนตั้งชื่อรถว่า ข้าวหลาม และ แบดบอย นอกจากนี้ยังทำให้คิดต่อไปอีกว่า สิ่งเหล่านี้วันหนึ่งถ้าขายไป หรือชำรุดจนใช้การไม่ได้ เพื่อนๆจะรู้สึกกันยังงัย คงตัดใจลำบากพิลึก เพราะมันผูกพันกันไปแล้ว 

 

จากตรงนี้ยังทำให้นึกถึงเอกสารงานวิจัยระดับป.เอกของสาขาภาษาศาสตร์ที่เคยอ่านมานานหลายเดือนได้ เรื่องการตั้งชื่อของสัตว์ในห้องทดลองทางวิทยาศาสตร์ว่า ทำไมห้องทดลองบางแห่งที่ใช้สัตว์ในการทดลองจึงตั้งชื่อ และบางแห่งก็ไม่ตั้งชื่อ ผลการวิจัยสรุปได้ว่า เหตุผลหลักก็คือถ้าสัตว์ถูกนำมาผ่าตัดหรือถูกทำให้ตายด้วยวิธีใดๆก็ตาม ก็มักจะไม่ตั้งชื่อเพื่อเป็นการป้องกันความผูกพันและความเสียใจที่จะเกิดขึ้นระหว่างผู้วิจัยกับสัตว์ทดลอง หากแต่ว่าจะมีการใช้รหัสตัวเลขเป็นตัวแทนของสัตว์แต่ละตัว หากสัตว์นั้นนำมาทดลองเพื่อผลวิจัยทางด้านการเรียนรู้ทางพฤติกรรมหรืออื่นๆ ที่ไม่มีการทำลายชีวิต ส่วนใหญ่ก็จะมีการตั้งชื่อ ที่แตกต่างกันไป เสียดายที่จำไม่ได้ว่าเก็บเอกสารไว้ตรงไหน ไว้หาได้เมื่อไร่ก็จะมาแปะอีกทีละกัน

 

ชื่อนั้นสำคัญฉะนี้หนอ ความผูกพันนั่นเอง เอ๊ะแล้วชื่อเล่นที่บรรดาแฟนานุแฟนตั้งให้กันแบบน่ารักๆนั่นน่ะ จะรวมไว้ในประเภทนี้ได้ไหมเนี่ย รึจะไม่รวมดีเนี่ย อิอิ 

วันนี้เรื่อยเปื่อยมามากพอแร้วววว ไปดีก่า

 

 

บ้านฉันมักจะมีเพลงประจำบ้านในหลายๆโอกาศ ส่วนใหญ่เพลงประจำบ้านมักจะมาจากแม่

แม่จะมีอะไรที่น่าทึ่งให้ฉันได้ยิ้ม และหัวเราะจนฟันแทบร่วงทู๊กทีสิน่า

เพลงของแม่มักจะพร้อมกับท่าเต้นเสมอ จนเราต้องยกให้แม่เป็นแดนเซอร์ประจำบ้าน

 

พอได้ยินเสียงเพลงอินเดียบรรเลง เธอเริ่มขยับตัวยึกยักๆ พอได้ที่ก็ร้องคลอตาม

พอเริ่มมันในอารมณ์เธอเริ่มหาเสาบ้าน วิ่งไปวิ่งมาจากเสาต้นหนึ่งไปยังเสาอีกต้นหนึ่ง

พอถามว่าแม่ทำไรอ่ะวิ่งไปวิ่งมา คำตอบของแม่ทำให้ฉันฮาแทบตกเก้าอี้ น้ำหูน้ำตาเล็ด

แม่ตอบว่า "ทำไมไม่รู้อะไรเลยยะ ก็ทำตัวเป็นนางเอกหนังอินเดียไงล่ะ...."

ตอบเสร็จเธอก็ร้องเพลงต่ออีก แถมหันมาบอกด้วยแววตาแสดงความเสียดายว่า.....

"วิ่งอยู่ในบ้านไม่มันส์เลยอ่ะ มันแคบ ถ้าได้สนามหญ้าหรือเนินเขาแบบหนังอินเดียก็จะม่วนแฮ๋มหน้อย..."

ฉันนั่งทำงานแทบไม่ได้ หัวเราะลั่นเต็มบ้านกับความมันในอารมณ์ของแม่

บอกแม่ไปว่า "ให้พ่อพาไปก่ะที่สวนจริญอ่ะ ที่โปรดบ่ใจ้ก่ะแม่"

พ่อที่นอนดูทีวีอยู่ห่างๆ กลัวได้เป็นพระเอกมิวสิกของแม่ เพราะเหนื่อยกะการวิ่ง รีบตอบเลยว่า

"พ่อไม่วิ่งนะ ปล่อยแม่วิ่งคนเดียว พ่อจะรอรับอยู่ที่เนินข้างล่างนะ เผื่อแม่จะเปลี่ยนใจกลิ้งลงมา"

พ่อตอบได้ฮามาก ทำเอาซะฉันเริ่มปิดตำราที่อ่านอยู่หันมาหัวเราะแบบจริงๆจัง

แม่สวนมาอีก "แม่น่ะไม่อ้วนหรอก เค้าเรียกว่า อวบระยะสุดท้ายย่ะ" ตอบเสร็จก็ฮัมเพลงวิ่งต่ออีก

พ่อตอบกลับ "เบาๆหน่อยแม่ แก่แล้วนะ เดี่ยวจะเป็นลมเป็นฝนไป"

แม่ตอบ "แทงคิ้วหลายที่เป็นห่วง แต่ พี่ไม่ยอมแก่หรอกน้องเอ้ย....แค่อายุสามสิบเอง ที่เหลือฝากลืมไว้ที่ธนาคาร"

พูดจบปั๊บแม่เปลี่ยนเพลง เป็น "สามสิบยังแจ๋ว.... แจ๋วซะจนน่าจีบ..."

เป็นงัยล่ะกับวาทะประจำตัวของแม่ฉัน พี่ไม่ยอมแก่หรอกน้องเอ้ยยยย

อาการนางเอกหนังอินเดียของแม่นี้เกิดได้ทุกที่ไม่จำกัดเวลาและสถานที่

บางทีในร้านเราอ่ะแหล่ะ วิ่งวนซะรอบร้านจากราวหนึ่งไปราวหนึ่ง

ส่วนใหญ่จะเกิดยามที่แม่อารมณ์ดี และแล้วเราก็มีหลักฐานให้เห็น

(แม่จ๋า เจ้าวีณามันแอบถ่ายรูปแม่ยามอารมณ์นางเอกอ่ะ)

 

สาบานให้ก็ได้ว่า นั่นน่ะแม่ของฉัน แม่ของลูกๆเจ็ดคน สาวหก หนึ่งหนุ่ม

แม่ฉันเป็นคนอารมณ์ดีมาก ถึงมากที่สุด ตั้งแต่ลืมตาตื่นจนถึงเวลานอน

แม่จะตื่นแล้วเตรียมพร้อมก่อนเสมอ ไม่มีใครเคยทันแม่สักคน

ใครในบ้านที่ยังไม่ตื่น ก็จะได้ยินหม่อมแม่อินคอนเสริต์ ร้องเพลงแต่เช้า

เริ่มจาก "ตื่นเถิดวัวควายอย่ามัวหลับใหลลุ่มหลง.......ชาติจะ...."

ตามด้วย "ประเทศไทยรวมเลือดเนื้อชาติเชื้อไทย........"

ตามด้วยเสียงประกาศผ่านก้องเอิ้นกะลามังสเตนเลสตราหัวม้าลายย

"โปรดแซบบบบ ขณะนี้เวลา หกนาฬิกา หมูๆทั้งหลายกรุณาตื่นได้แล้ว ...."

หากยังไม่มีใครขยับก็จะเจอไม้เด็ดของนักกีฬากระโดดน้ำ

แม่มาประชิดถึงห้อง แล้วประกาศว่า "ขณะนี้นักกีฬากระโดดน้ำหมายเลข 75 กำลังจะกระโดดลงบนที่นอนแล้ว"

75 นั่นน่ะ น้ำหนักของแม่ ซึ่งทำเอาบรรดาลูกๆตัวเล็กๆ (สมัยนู้น)

ที่แชร์เตียงขนาดใหญ่ต้องเด้งหลบให้นักกีฬาเป็นแถว เพราะกลัวแบน อิ อิ

เป็นอันว่าจบกระบวนการการปลุกเวลาแม่อารมณ์ดี

 

ทุกเย็นที่บ้านเราจะกินข้าวพร้อมกัน ดูทีวีกันพร้อมหน้าดูข่าว ดูละครไปฮาไป

จากนั่งดูก็จะกลายเป็นเลื้อย วิธีเลื้อยของแม่ก็น่ารักมาก

วิธีเลื้อยของแม่จะมาพร้อมกับเพลง "ฉันจะบินลงมาตายตรงหน้าตักเธอ....."

พ่อก็จะหัวเราะ แม่ก็จะนอนเอาหัวหนุนตักพ่อดูทีวี น่ารักมาก พ่อก็ไม่บ่นสักคำ

ฉันล่ะแอบอิจฉา ความน่ารักของพ่อกะแม่ฉัน เมื่อไหร่จะถึงคิวฉันหวีดมั่งเนีย อิอิ

ตอนนี้คงต้องหวีดสยองไปก่อน อิอิ

วันนี้ตื่นแต่เช้าพร้อมอาการอยากกินกาแฟดีๆสักถ้วย

ก็เลยคว้าplunger และ dripper ออกมาแล้วตักกาแฟบดเติมลงไป

แค่เปิดถุงก็หอมตรลบอบอวนไปหมด ทำให้อาการอยากกินกาแฟเพิ่มขึ้น

 

ช่วงระหว่างรอน้ำเดือดก็คิดไปเรื่อยเปื่อย....สะป๊ะสะเป๊ด

ตั้งแต่ทำไมกลิ่นกาแฟมีผลกะเราอย่างนี้ ไปจนถึงนมสดใส่กาแฟ

ระหว่างเทนมลงกาแฟ เปลี่ยนน้ำสีน้ำตาลเข้มให้เป็นสีน้ำตาลสวย

ก็คิดว่าอืม...นิสัยการกินกาแฟของเราเปลี่ยนไปจริงๆ

กินกาแฟจริง แต่กาแฟไม่เหมือนเดิมแล้ว มันมีมิติในการกินกาแฟมากขึ้น

 

ปกติก็กาแฟสำเร็จรูปเฉยๆชงแล้วก็ใส่นมสด ใช่นมสด

คนที่นี่ดื่มกาแฟนมสดเป็นเรื่องปกติธรรมดา

ครีมเทียมเหรอ? หายากมาก มีนะ แต่แพง

ที่นี่เค้ามีนมทำเป็นกล่องเล็กมากๆ สำหรับใส่กาแฟหนึ่งถ้วย

แปลกเนอะ จริงๆก็ไม่แปลกนะ

เพียงแต่ที่บ้านเราคุ้นชินกับ coffee mate มากกว่า

พอมาที่นี่เริ่มติดการดื่มกาแฟใส่นมสด มันรู้สึกดีกว่าครีมเทียมเยอะ

 

ถ้าหากไปตามร้านกาแฟ เค้าจะถามอีกว่า กาแฟนมสด หรือนมถั่วเหลือง

ไม่เคยกินมาก่อนกาแฟนมถั่วเหลือง แปลกใจว่าทำไมถึงมีพัฒนาการ

ได้คำตอบว่าคนที่นี่ก็แพ้นมเยอะ เค้าเรียกแพ้แลคโตสในนมหรือเปล่านะ คิดว่าใช่นะ

ก็เลยลองมั่ง ใหม่ๆก็ทำหน้าเหยเกเป็นธรรมดา เพราะไม่ชอบเป็นทุนเดิมอยู่แล้ว

นี่ขนาดเกิดความพยายามในการเป็นมิตรกับนมถั่วเหลืองโดยอาศัยกาแฟเป็นกาวนะ

ไม่เวิรค์.......สงสัยว่าจะได้เป็นศัตรูถาวรกันซะแร้วว แต่ก็ดีใจที่ได้ลองอะไรใหม่ๆ

 

เขียนไปด้วยจิบกาแฟไปด้วยนี่ มันมีความสุขจริงๆ

 

เลยคิดไปถึงคำพูดของที่กินกาแฟแล้วมีความสุข

มีความสุขจนเอาไปเปรียบเทียบต่างๆนานา

ก็เลยคิดว่า จะลองเก็บความสุขของคนเหล่านั้นมาไว้ที่นี่บ้าง

ค่อยๆอ่าน ค่อยๆหา เริ่มจากตัวเองก่อนแล้วกัน

 

 

 

 

อันนี้ เคยได้ยินอีกเวอร์ชั่นหนึ่งแต่เป็นเรื่องอาหารจำไม่ได้ว่าใครกล่าวไว้ แต่น่ารักมาก

 

Its not the menu that makes the food taste good,

but its the menu sit with.

 

ประโยคนี้ความน่ารักอยู่ที่การเล่นคำและการออกเสียง คือการเน้นหรือ stress คำ

ตรงคำว่า menu ที่อ่านได้ทั้งเมนู (เมนูอาหาร) และ เม็น ยู (ผู้ชายที่คุณ) 

เป็นการใช้คำและการออกเสียงที่ฉลาดและได้อารมณ์หวานเชียวค่ะ

หรือหนุ่มๆ และสาวๆจะปฏิเสธว่าความรู้สึกที่ได้มันไม่หวานคะ

 

เพื่อร่วมออฟฟิส ชาวญี่ปุ่น ชื่อมิวาโกะ นักภาษาศาสตร์ผู้มีฝัน เจ้าของคำศัพท์เฉพาะ

ที่เพื่อนๆร่วมกันบัญญัติให้อันเนื่องมาจากความสุขในการได้กินกาแฟของเธอ

"Miwako's Moment" หรือแบบไทยๆว่า  ช่วงเวลาของมิวาโกะ

 

ระหว่างนี้นึกออกแค่นี้ ไว้จะมาเติมใหม่นะ